BRL 200 F-gassen — wat het persoonscertificaat van je monteur regelt

BRL 200 — voluit *Beoordelingsrichtlijn 200: Vakbekwaamheid F-gassen* — is het persoonscertificaat dat een monteur nodig heeft om aan F-gassen-installaties te mogen werken, ongeacht de CO₂-equivalent-omvang van de installatie. Het is de Nederlandse implementatie van Uitvoeringsverordening (EU) 2024/2215 — sinds 29 maart 2026 de opvolger van EU 2015/2067 — en wordt uitgegeven door Kiwa (opent in nieuw tabblad), Normec (opent in nieuw tabblad) en een aantal andere certificeringsinstanties. Wil je weten hoe je het aanvraagt — voor je monteurs én voor je bedrijf? Dat staat stap voor stap in F-gassen-certificaat aanvragen.

De zes categorieën (sinds 29 maart 2026)

Niet elke monteur hoeft alle bevoegdheden te hebben. Sinds 29 maart 2026 kent BRL 200 zes categorieën, ingevoerd via Uitvoeringsverordening (EU) 2024/2215 en gekoppeld aan het koudemiddel-type én de vulling — ze vervangen de oude categorieën I t/m IV:

• A1 (opvolger van categorie I): alle handelingen, alle installaties met F-gassen of koolwaterstoffen, ongeacht de vulling
• A2 (opvolger van categorie II): alle handelingen behalve lekcontrole, beperkt tot installaties <3 kg vulling (of <6 kg bij hermetisch afgesloten, als zodanig gelabelde systemen)
• B (nieuw): alle handelingen aan installaties met CO₂ (R-744) als koudemiddel, ongeacht de vulling
• C (nieuw): alle handelingen aan installaties met ammoniak (R-717) als koudemiddel, ongeacht de vulling
• D (opvolger van categorie III): uitsluitend het terugwinnen van koudemiddel, op installaties <3 kg (of <6 kg hermetisch afgesloten)
• E (opvolger van categorie IV): uitsluitend lekcontrole zonder het circuit te openen — geen kg-grens

Voor de meeste Nederlandse installatiebedrijven zijn A1 en A2 de relevante. Wie alleen warmtepompen (R-32, typisch 2–5 kg) installeert, kan met A2 uit de voeten. Een ploeg die ook commerciële koeling (R-410A, R-452A, 8–25 kg) doet, heeft A1 nodig. Certificaten op de oude categorieën I t/m IV blijven geldig tot hun eigen verloopdatum, met een harde einddatum van uiterlijk 12 maart 2029 — zie Nieuwe F-gassen-certificering A1/A2 2026 voor de volledige overgangsregeling.

Geldigheidsduur en verlenging

Tot 2026 was het persoonscertificaat onbeperkt geldig. De EU-herziening voert daar een geldigheidstermijn van 7 jaar met verplichte hercertificering voor in, gefaseerd tussen 2026 en 2029. Bij die hercertificering is er een hertoets — een combinatie van theorie en praktijk — bij een erkend exameninstituut. De praktijktoets is geen formaliteit: lekzoekers, drukmetingen, terugwinningsapparatuur, alle onderdelen worden hands-on beoordeeld.

Tip: laat monteurs hun toets minimaal 3 maanden vóór verloop plannen. Wie wacht tot de laatste week loopt het risico dat een bepaalde toets-datum vol zit.

Wat gebeurt er als 't certificaat verloopt?

Een verlopen BRL 200-certificaat betekent dat de monteur niet meer mag aftekenen op werkbonnen voor F-gassen-installaties. De werkbon is dan ongeldig — bij audit zal Kiwa hem weigeren. Bij erger: een Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) controle kan boetes opleggen aan zowel monteur als bedrijf, omdat er gewerkt is zonder geldige bevoegdheid.

Voor het bedrijf is dit een audit-stopper. Bij Koldwerk hebben we daarom een certificaat-gate ingebouwd: de werkbon-aftekening blokkeert wanneer de monteur op het moment van aftekening geen geldige BRL 200 heeft. Plus: reminders gaan automatisch op 90, 60, 30 en 7 dagen vóór verloop richting de certificaathouder én de werkruimte-eigenaar.

Hoe leg je 't vast in je administratie?

Je hebt minimaal nodig: het certificaatnummer, de uitgevoerde categorie, de uitgever (Kiwa, Normec, e.d.), de uitgiftedatum, en de geldigheidsdatum. Een PDF-scan van het certificaat hoort er ook bij — handig voor audit, en in de rest van Europa een geaccepteerd bewijs.

Bij Koldwerk zit dit op het monteurs-tabblad onder elk gebruikersprofiel. Wil je extra zorgvuldig zijn? Plak ook de scope-omschrijving van het certificaat erbij — dat helpt bij audits waar de auditor uit de zorg komt en niet weet wat "A2" precies betekent.

Verder lezen

• F-gassen-certificaat aanvragen — stap voor stap — de complete aanvraag-procedure voor bedrijfs- en persoonscertificaat.
• Nieuwe F-gassen-certificering A1/A2 2026 — wat er verandert in de categorie-indeling per 2026.
• F-gassenverordening EU 2024/573 — de Europese wetgeving achter het persoonscertificaat.
• STEK vs BRL 100 — bedrijfscertificaat én persoonscertificaat: wat heb je wanneer nodig?

Disclaimer: BRL 200 wordt regelmatig herzien. Sinds 29 september 2025 gelden aanvullende eisen op alternatieve / natuurlijke koudemiddelen (CO₂ R-744, propaan R-290); de overgang naar het nieuwe A1/A2/B/C/D/E-certificeringsschema was per 29 maart 2026 voltooid voor nieuwe afgiften. Check je certificerende instelling voor de actuele scope.